Je eerste huis
* Koopsubsidie
Starters die meer geld nodig hebben dan de geldverstrekker hen wil lenen, kunnen een beroep doen op koopsubsidie.
De hoogte van deze maandelijkse bijdrage van het ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM). hangt af van onder meer het inkomen van de aanvrager en het hypotheekbedrag, en bedraagt maximaal zo’n 100 euro per maand. Starters met een bruto jaarinkomen tot circa 34.000 euro kunnen er aanspraak op maken.
De koopsom mag maximaal 158.850 euro bedragen, en het hypotheekbedrag maximaal 171.588 euro. De rente moet minimaal 10 jaar vast staan, en de hypotheek moet afgesloten zijn met Nationale Hypotheek Garantie (NHG). Het Waarborgfonds Eigen Woningen, dat de NHG verstrekt, betaalt dan de eventuele restschuld als de woning noodgedwongen wordt verkocht.
Wie koopsubsidie wil aanvragen, doet er goed aan om snel te handelen. In 2007 is voor nieuwe subsidies ruim 764.000 euro beschikbaar. Wie het eerst komt, wie het eerst maalt.
* Starterslening
Starters kunnen voor financiele ondersteuning soms ook bij hun gemeente terecht. Negentig gemeenten verstrekken de Starterslening, een aanvulling op de hypotheek om het verschil met de koopsom te overbruggen. De eerste drie jaar hoeven starters geen rente of aflossing over de Starterslening te betalen. Daarna wordt elke drie jaar getoetst of ze de lasten kunnen dragen. De lening moet in elk geval na verkoop van de woning of na de looptijd van 30 jaar worden terugbetaald. Startersleningen worden verstrekt op hypotheken met NHG van maximaal 265.000 euro, met een rentevaste periode van tien jaar. Gemeenten zijn vrij om aanvullende voorwaarden te stellen.
Hulp van ouders
* Een bedrag schenken
In aanvulling op de hypotheek kunnen ouders hun kinderen een bedrag schenken. De aankoop van een eerste huis is een uitgelezen moment om de schenkingsvrijstelling van 22.048 euro te benutten. Dit bedrag mogen ouders hun kinderen tussen de 18 en 35 jaar een keer belastingvrij schenken. Daarbuiten geldt een jaarlijkse vrijstelling van 4.412 euro. Bij grotere schenkingen wordt over het meerdere 5 tot 27 procent belasting geheven.
Wie naast de vrijstelling van 22.048 euro een groot bedrag wil schenken, doet er goed aan om dat over een aantal jaren te spreiden. Dat is fiscaal een stuk voordeliger. Ook derden - bijvoorbeeld grootouders of vrienden - kunnen helpen bij de koop van een huis door een bedrag te schenken. Jaarlijks mogen derden onbelast 2.648 euro schenken. Boven die vrijstelling moet - afhankelijk van de hoogte van het geschonken bedrag en de mate van verwantschap - 8 tot 68 procent belasting worden betaald.
* Een bedrag uitlenen
Ook kunnen ouders hun kind geld lenen, met of zonder rente. Wanneer de ouder rente berekent, kan het kind deze aftrekken in box 1. Over de ontvangen rente hoeft de ouder geen belasting te betalen. Wie een hogere rente berekent dan hij op een spaarrekening zou ontvangen, kan er ook nog aan verdienen.
Bij een renteloze lening moet het geleende bedrag direct opeisbaar zijn. Zo niet, dan ziet de fiscus de lening als schenking en heft zij er boven de vrijstelling belasting over. Verder kan het kind geen rente aftrekken. Een tussenoplossing is mogelijk: ouders kunnen een bedrag met rente uitlenen en vervolgens jaarlijks een deel van de lening kwijtschelden. Zo profiteert het kind van renteaftrek en betaalt het later minder successierecht - als dat geld tenminste tot de erfenis zou behoren.
* Borg staan voor hypotheek
Door borg te staan voor de hypotheek van hun kind, kunnen ouders helpen zonder dat het hen in eerste instantie geld kost. Ze spreken dan met de hypotheekverstrekker een bedrag af waarvan ze garanderen dat het wordt terugbetaald, en tekenen voor dat bedrag mee op de hypotheekakte. Sommige hypotheekverstrekkers zijn door deze extra zekerheid bereid om een hoger bedrag uit te lenen.
Nadeel van deze constructie is dat de ouders aansprakelijk zijn als hun kind zijn schuld niet meer kan of wil betalen. De fiscus ziet eventuele betalingen van de ouders als gift, en heft daarover boven de vrijstelling belasting. Borg staan kan ook nadelig uitpakken voor de ouders als zij duurder willen gaan wonen. Het bedrag waarvoor ze borg staan, kunnen ze zelf niet meer lenen.
* Huis kopen voor kind
Ouders kunnen ervoor kiezen om een huis te kopen voor hun kind. Wie daarvoor een hypotheek afsluit, mag de rente niet aftrekken. Dat mag alleen als de koper zelf in het huis gaan wonen